توصیه هایي براي بيماران در  ماه مبارك رمضان

1. بیمارانی كه به ترش كردن (ریفلاكس) مبتلا هستند چگونه می‌توانند روزه بگیرند؟

بیماری ریفلاكس بیماری شایعی است و براساس تعداد و شدت علائم در افراد مختلف تظاهرات این كسالت متفاوت است به نحوی كه برخی از افراد با رعایت رژیم غذایی از جمله : كاهش حجم غذا و استفاده از غذاهای آب‌پز می‌توانند بیماری خود را كنترل كنند. در حالی كه برخی دیگر از افراد علی‌رغم رعایت رژیم غذایی، علائم آزاردهنده را احساس می‌كنند و مجبور به استفاده از دارو هستند. در ماه مبارك رمضان این دو گروه افراد می‌توانند از فیض روزه‌داری بهره ببرند. گروه اول با رعایت رژیم غذایی مناسب و گروه دوم با استفاده از داروهای كنترل كننده ترشح اسید معده می‌توانند روزه‌داری را ادامه دهند. بدیهی است دسته دوم اگر دارو استفاده نكنند در زمان روزه‌داری دچار تشدید علائم می‌شوند.

1. بیمارانی كه آندوسكوپی شده‌اند و تشخیص زخم معده یا زخم دوازدهه برای آنها گذاشته شده است چگونه می‌توانند روزه‌ بگیرند؟

بیمارانی كه مبتلا به زخم معده یا زخم دوازدهه می‌باشند گرسنگی طولانی مدت برایشان مفید نیست این دسته باید بعد از استفاده از داروهای مناسب جهت بهبود زخم و بازگشت سلامت كامل اقدام به روزه‌داری نمایند. بدیهی است كه در صورت گرفتن روزه در كسانی كه مبتلا به زخم دستگاه گوارش هستند ممكن است دچارعوارض حاصل از زخم شوند. لازم به ذكر است كه مدت بهبود زخم 2 تا 4 هفته بیشتر نخواهد بود.

1. بیمارانی كه وجود هلیكوباكترپیلوری در آنها ثابت شده است می‌توانند درمان را به بعد از ماه مبارك رمضان موكول كنند؟

با عنایت به آن كه این بیماری در جامعه ما شایع می‌باشد و افراد به مدت طولانی ممكن است به این باكتری مبتلا باشند اگر از درد، سوزش و ناراحتی رنج نمی‌برند می‌توانند درمان هلیكوباكترپیلوری را به بعد از ماه رمضان موكول كنند.

1. چه توصیهای برای بیمارانی كه كلونوسكوپی شده‌اند و تشخیص كولیت اولسرو (التهاب روده) برای آنها گذاشته شده است دارید؟

بیمارانی كه دچار كولیت زخمی هستند براساس شدت بیماری و نحوة استفاده دارو، لازم است برنامه درمانی خود را در ماه مبارك رمضان تنظیم نمایند به نحوی كه افرادی كه بیماری آنها كنترل شده و داروهای نگه‌دارنده برای بیماری خود مصرف می‌كنند و آثار اسهال، خون‌ریزی و درد را ندارند، می‌توانند با تقسیم دوز دارو در وعده‌های سحر و افطار روزه‌داری را ادامه دهند ولی افرادی كه دچار اسهال، خون‌ریزی و درد هستند و لازم است در طول شبانه‌روز به دفعات، دارو استفاده كنند روزه‌داری مجاز نمی‌باشد.

1. رژیم غذایی افرادی كه مبتلا به یبوست هستند در ماه مبارك رمضان چگونه می‌باشد؟

بیمارانی كه دچار یبوست هستند چه در ماه مبارك رمضان و چه در ماه‌های دیگر سال از این بیماری رنج می‌برند، البته معمولاً روزه‌داران در هفته اول دچار تشدید علائم می‌شوند كه آن هم با استفاده از روغن زیتون، سبزیجات تازه و میوه‌جات و ملین‌های گیاهی می‌توانند علائم را كاهش داده و روزه‌داری را ادامه دهند با این تمهیدات بیماری یبوست هیچ منافاتی با روزه‌داری ندارد.

1. بیماران هپاتیتی و سیروزی می‌توانند روزه بگیرند؟

بیمارانی كه مبتلا به هپاتیت هستند و دارو مصرف می‌كنند و بیماری آنها كنترل شده است گرفتن روزه برای آنها اشكال چندانی ایجاد نمی‌كند ولی افرادی كه مبتلا به سیروز كبدی هستند به علت كاهش ذخیره‌های انرژی در كبد قادر به انجام روزه‌داری نبوده و برایشان مفید نیست.

1. بیمارانی كه سنگ كیسه صفرا یا مجاری صفراوی دارند می‌توانند روزه بگیرند؟

سنگ كیسه صفرا یا مجاری آن ضایعه روزه‌داری نمی‌باشد این بیماری در طول سال به دلایل مختلفی می‌تواند ایجاد شود. در ماه مبارك رمضان ضمن حفظ فعالیت فیزیكی روزمره انجام روزه‌داری، موجب تشدید این بیماری نخواهد شد.

1. آیا بیماران خاصی در گوارش هستند كه منعی برای روزه گرفتن داشته باشند؟

اصولاً روزه‌داری برای بسیاری از بیماری‌های دستگاه گوارش از جمله سوء هاضمه، كولیت‌های عصبی و تحریك‌پذیر و نفخ‌های شكم و دردهای شكم كه علت آن تحریك‌پذیری دستگاه گوارش است بسیار مفید و باعث كاهش نفخ و ترش كردن و سوزش، درد و اسهال می‌شود.
چرا كه هر وعده غذایی، دستگاه گوارش را در جهت تحریك و ایجاد اسپاسم‌های عصبی و افزایش ترشحات دستگاه گوارش سوق می‌دهد. لذا كاهش دفعات مصرف غذا خود سبب تسكین علائم فوق در افرادی می‌شود كه به اصطلاح اختلال عملكرد دستگاه گوارش دارند.

1. در مورد مصرف صحیح مواد غذایی در سحر و افطار برای بیماران گوارشی چه توصیه‌ای دارید؟

نكته بسیار مهم این است كه اولاً از مصرف غذاهای پرچرب و غلیظ و شیرین خودداری شود. اگر امكان‌پذیر است در فاصله بین افطار و سحر تعداد دفعات غذا تقسیم شود تا شخص مجبور به پرخوری و عوراض ناشی از آن نگردد.

1.  
   1. روزه‌داران برای صرف سحری باید به موقع بیدار شوند چون با عجله غذا خوردن روی معده اثر سوء گذاشته و باعث معده درد می‌شود.
   2. برخی‌ها عادت دارند در هنگام سحر مقدار زیادی آب بنوشند این كار موجب نفخ و مشكلات هضم می‌شود. در فاصله بین افطار و سحری فرصت كافی برای مصرف آب وجود دارد.
   3. در برنامه غذایی خود بویژه در وعده سحری از میوه، سالاد و سبزی‌های تازه استفاده كنید. این مواد به علت داشتن آب زیاد احساس تشنگی را كاهش می‌دهد. ویتامین‌ها و مواد معدنی مفیدی را به بدن می‌رسانند و به علت داشتن فیبر غذایی زیاد از بروز یبوست جلوگیری می‌كنند. بهتر است قبل از مصرف غذا در وعده افطار آب ولرم میل نمائید و از مصرف آب سرد در شروع افطار خودداری كنید زیرا ممكن است باعث تحریك معده و ناراحتی‌های گوارشی شود. افطار را با چای شیرین یا خرما آغاز كنید.
   4. امتناع از خوردن سحری و اكتفا كردن به یك وعده فقط افطار، باعث پایین افتادن قند خون (هیپوگلیسمی) می‌شود و افراد دچار خستگی، بی‌حوصلگی و عصبانیت می‌شوند.
   5. در وعده افطار سعی شود از غذاهای سبك و زودهضم مانند : نان، شیر، خرما، كره، خامه، پنیر و گردو، شیربرنج، شله‌زرد و حلوا استفاده كنند. البته روزه‌داران می‌توانند برخی از مواد پروتئینی و لبنی مذكور را برای افطار انتخاب كنند.
   6. در هنگام افطار از مصرف غذاهای حجیم، نفاخ، سرخ شده و پرچربی خودداری شود. آش رشته و نوشابه در افطار مناسب نیست.
   7. در سحر بهتر است از یك غذای كامل استفاده شود. پلوخورش‌ها و خوراك‌ها برای وعده سحری مناسب‌ترند. مواد غذایی پروتئین‌دار مانند تخم‌مرغ، حبوبات، لبنیات و گوشت غذای مطلوب در وعده سحری هستند.
   8. در موقع سحر از خوردن غذاهای شور، پرچرب و نوشیدن آب زیاد خودداری كنید.
2. افرادی كه به ورزش یا كار سنگین می‌پردازند چه برنامه‌ غذایی را باید در سحر و افطار رعایت كنند؟

روزه تأثیر منفی در فعالیت ورزشی ندارد.
بهترین زمان برای ورزش بعد از سحر و بعد از افطار می‌باشد. چون بدن نیازهای تغذیه‌ای خود را رفع كرده و آماده فعالیت‌های ورزشی می‌باشد.
ورزشكاران حرفه‌ای كه ناچارند در طول روز نیز تمرین كنند باید در سحر و افطار از غذاهای سبك و مقوی مانند : عسل، خرما، چای، آب، شیر، سبزی و میوه‌های مثل لیمو، كیوی، پرتغال و موز استفاده كنند.
در فاصله بین افطار و سحر از آب و مایعات به اندازه كافی استفاده شود تا در حین تمرینات در طول روز دچار بی‌حالی و مشكلات كم‌آبی و سستی و اختلال در تنظیم درجه حرارت بدن و كاهش اكسیژن رسانی به مغز و عضلات نشوند.
در صورتی كه برنامه ورزش بعد از افطار دارند در حین تمرینات از آب و پس از آن نوشیدنی‌هایی مثل آب میوه و غذاهای حاوی كربوهیدراتها و پروتئین استفاده كنند.

1. چه راه حلی برای كاهش تشنگی پیشنهاد می‌كنید؟

با مصرف مواد غذایی پرفیبر از جمله سبزیجات تازه و میوه‌جات می‌توان این مشكل را به راحتی حل كرد. چرا كه انواع میوه‌ها  اولاً سرشار از فیبر بوده و فیبرها آب زیادی را در خود ذخیره دارند، ثانیاً قند موجود در میوه‌ها دیرتر و آرام‌تر از قندهای معمولی جذب شده و فرد دیرتر احساس تشنگی و گرسنگی می‌كند.

1. توصیه شما به مادران شیرده چیست؟

مادران شیرده می‌توانند روزه بگیرند ولی اگر بعد از چند روز احساس كردند شیر آنها كاهش یافته روزه گرفتن جایز نیست. به مادران در دوران شیردهی توصیه می‌شود در وعده‌های غذایی سحری، افطار و شام از مواد سرشار از كلسیم مانند لبنیات و آهن مانند گوشت، حبوبات و سبزیجات استفاده كنند.